Verkeersregels op de snelweg
Matrixborden: wat betekenen het rode kruis, de pijlen en de snelheden?
Boven veel Nederlandse snelwegen hangen borden die per rijstrook laten zien wat er geldt. Ze reageren automatisch op files en ongelukken, en ze zijn vaak verplicht.
Wat zijn matrixborden?
Matrixborden, officieel de signalering, hangen in portalen boven de weg. Elk bord hoort bij de rijstrook eronder. De borden worden aangestuurd door de verkeerscentrales van Rijkswaterstaat en door een automatisch systeem dat in de weg meet hoe snel het verkeer rijdt. Staat het verkeer verderop stil, dan springen de borden ervoor vanzelf op een lagere snelheid.
Daarnaast zijn er tekstpanelen langs of boven de weg, met berichten als "file", "ongeval" of reistijden naar bestemmingen. Dat zijn de zogeheten DRIP's. Die geven informatie en advies, maar geen verplichte snelheid.
De meest voorkomende borden
Rood kruis
Een rood kruis betekent dat de rijstrook dicht is. Je mag er niet (verder) op rijden. Achter het kruis kan een ongeluk zijn, een auto met pech, een weginspecteur of werkzaamheden. Kom je op een strook met een rood kruis, ga dan zo snel als veilig mogelijk naar een strook die open is.
Een rood kruis negeren is een van de gevaarlijkste overtredingen op de snelweg. Hulpverleners rekenen erop dat die strook leeg is. De boete is daarom hoog; het actuele bedrag staat in de boetebase van het Openbaar Ministerie.
Pijl schuin naar links of rechts
Een pijl die schuin naar beneden wijst, betekent: deze rijstrook gaat verderop dicht, ga naar de strook waar de pijl naar wijst. Vaak volgt na een of twee portalen een rood kruis. Wacht dus niet tot het laatste moment.
Snelheid in een rode rand
Een getal in een rode cirkel, bijvoorbeeld 90, 70 of 50, is een verplichte maximumsnelheid voor die rijstrook. Je mag niet harder rijden, ook niet als de weg leeg lijkt. Er wordt op gecontroleerd, soms met flitspalen in de portalen.
Snelheid zonder rode rand
Op sommige oudere borden staat een snelheid zonder rode rand. Dat is een adviessnelheid. Je bent niet verplicht om je eraan te houden, maar het advies heeft wel een reden: verderop is het druk of staat het stil.
Snelheid met knipperende lampen
Knipperen er gele lampen in de hoeken van het bord, dan is er verderop een file of een gevaarlijke situatie. De snelheid op het bord, vaak 50 of 70, helpt je om op tijd af te remmen. Bij dit bord geldt: snelheid omlaag, extra afstand houden, kijken in je spiegel. Zie ook de gids staart van de file.
Groene pijl
Een groene pijl naar beneden betekent dat de rijstrook open is. Je ziet dit vooral boven een spitsstrook of plusstrook die in gebruik is. Lees meer in de gids over spitsstroken en plusstroken.
Einde
Een bord met een schuine streep, soms met het woord "einde", betekent dat de beperkingen van de borden ervoor zijn opgeheven. Daarna geldt weer de snelheid van de gewone borden langs de weg.
Leeg bord
Is het bord leeg, dan geldt er niets bijzonders voor die strook. Je volgt de borden langs de weg. Let op: boven een vluchtstrook die als spitsstrook kan dienen, betekent een leeg bord niet dat de strook open is.
Hoe lang geldt een snelheid op een matrixbord?
Een verplichte snelheid op een matrixbord geldt tot het volgende portaal met signalering. Daar zie je een nieuwe snelheid, een einde-bord of een leeg bord. Gaat de weg verder zonder portalen, dan geldt weer de snelheid van de gewone borden.
Waarom staat er 50 terwijl ik geen file zie?
Dat is een veelgehoorde klacht. Er zijn een paar verklaringen:
- De file is net opgelost. Het systeem schakelt de borden pas terug als de metingen een tijdje weer normaal zijn.
- De file is verderop. Het systeem waarschuwt een paar portalen voor de staart van de file. Je ziet de file dan pas later.
- Er staat iets op of naast de weg. Bijvoorbeeld een weginspecteur, een berger of een hulpdienst.
Ook als je niets ziet, houd je je aan een verplichte snelheid in een rode rand. Het systeem heeft vaak informatie die jij vanachter het stuur niet hebt.
Matrixborden en File-info
De meldingen die File-info toont komen van NDW, dezelfde bron waar verkeerscentrales mee werken. Zie je onderweg een rood kruis of een lage snelheid, dan vind je na je rit vaak op de pagina van die weg, zoals de A4 of de A13, wat er aan de hand was. Bekijk ook de afsluitingen voor geplande dichte rijstroken.
Kort overzicht
- Rood kruis: strook dicht, eraf.
- Schuine pijl: strook gaat dicht, ga naar de aangewezen strook.
- Getal in rode rand: verplichte maximumsnelheid.
- Getal zonder rode rand: adviessnelheid.
- Knipperende gele lampen: file of gevaar verderop.
- Groene pijl: strook open.
- Einde: beperkingen opgeheven.